Текст выступления:

Музыкант болу – арманым!
1. Музыкант болу – арманым!

Музыка — әлемдегі ең әсем өнер түрлерінің бірі, әрбір сәтте баланың өмірінде ерекше мәнге ие болады. Бұл әуендер мен ырғақтар ойын арқылы оның сезімдерін, қиялын дамытып, жан дүниесін байытады. Бала үшін музыка — тек көңілді көтеру емес, ол өмірдің әсем әлеміне алғашқы қадам болып табылады.

2. Музыка әлеміне саяхат

Музыка адамның көңіл-күйін өзгертіп, шабыт береді. Әр халықтың музыкалық мәдениеті ұлттық аспаптар мен ерекше әуендерімен ерекшеленеді. Мектептерде, үйде және мерекелік шараларда музыка адамдарды біріктіріп, достық пен ынтымақты арттырады. Осындай сәттер баланың өнерге деген махаббатын оятады. Музыка әлеміне енген сайын, бала өз таланты мен шығармашылығын аша бастайды.

3. Музыкант деген кім?

Музыкант – бұл ән айтып, аспапта шебер ойнайтын адам. Ол өз өнерімен адамдарға сезімін жеткізіп, шығармашылықпен айналысады, жаңа әндер мен әуендер жиі жасайды. Әрбір бала өз сыныбында немесе отбасында да музыкант бола алады. Концерттер мен өнер көрсетулер, сахнада өнер көрсету – олар үшін үлкен қуаныш пен тәжірибе көзі болады.

4. Менің сүйікті аспабым

Нысандағы деректер жоқ болғандықтан, осы бөлімде жалпылама айтсақ, әр баланың сүйікті аспабы болады. Бірі домбыраны жақсы көрсе, бірі фортепианоға құштар. Әр аспап өзіне тән әуен мен үнге ие, ол арқылы бала өз сезімін білдіріп, музыкаға деген сүйіспеншілігін арттырады. Сүйікті аспаптың арқасында музыкалық әлемге тереңірек еніп, өнерін шыңдайды.

5. Балалық шағымдағы музыка

Отбасымызда бірге ән айтып, ұлттық әуендерді тыңдау баланың мәдениетін және құндылықтарын қалыптастыруға көмектеседі. Бұл – ұрпақтан ұрпаққа берілетін бай мұра.

Мектеп кезеңінде балалар хоры мен мерекелік шараларға қатысу арқылы музыка олардың ынтымағын нығайтады, есте сақтау қабілетін дамытады және жинақылыққа үйретеді. Мұндай мүмкіндіктер шығармашылыққа деген ынтасын арттырады.

6. Музыка мектебіндегі алғашқы күндер

Толқу мен қуаныш — музыка мектебіне алғаш барған күн — баланың өміріндегі маңызды сәттердің бірі. Жаңа орта, жаңа достар мен үйренетін жаңа аспаптар баланың жүрегін қуанышқа бөлейді. Мұғалімдер тарапынан бағыт-бағдар алып, аспап таңдау мүмкіндігі ашылады. Бірге топтық сабақтар мен жаттығулар балалар арасындағы достықты нығайтады, олардың музыкалық шеберлігін арттырады.

7. Музыкалық байқауларға қатысу

Нысандағы деректер жоқ болғанымен, музыкалық байқауларға қатысу балаларға үлкен тәжірибе береді. Әр түрлі күйлерде өнер көрсету арқылы олар өзіне сенімді болады және бағалы сын-пікірлер алып, өнерін жетілдіреді. Бұл байқаулар достар табу жасап қана қоймай, өз қабілетін ашудың, жаңа биіктерге жетудің жолы болады.

8. Ұстаздан алған үлгі

Музыка мұғалімі — балаға шабыт пен сенім сыйлайтын маңызды тұлға. Оның мейірімділігі мен білімі шығармашылық қабілетті дамытады. Ұстаздың дұрыс бағыттауы арқасында бала өнерін жетілдіріп, шығармашылықта жаңа табыстарға қол жеткізеді. Мұғаліммен бірге өту — баланың кәсіби өсуі мен музыкалық жетістіктеріне бастар жол.

9. Достармен бірге музыка

Несие презентацияның толық мәтіні жоқ болса да, музыка достармен бірге ойнау және ән айту — балалардың көңілін көтеріп, ынтымақтастығын арттыратын керемет құрал. Болашақта бұл достық шығармашылық топтардың қалыптасуына жол ашады. Достардың арасында музыка – ортақ тіл, оларды біріктіріп, қуаныш пен шабытқа толы сәттер сыйлайды.

10. Музыкалық саяхат

Мәдениет үйінде және мектеп сахнасында өнер көрсету баланың тәжірибесін арттырады, сынға төтеп беріп, өзіне сенімділігін күшейтеді.

Басқа мектеп оқушыларымен кездесу, жаңа достар табу ерекше мүмкіндік береді. Музыка арқылы туған елдің мәдениетін таныту – бұл үлкен мақтаныш және жауапкершілік.

11. Қазақстандық әйгілі музыканттар

Берілген деректер жоқтығына қарамастан, Қазақстанның әйгілі музыканттары ел мәдениетін әлемге танытты. Мысалы, Дина Нұрашқызы мен Роза Рымбаева сияқты тұлғалар өз өнерімен ұлтты мақтан еткен. Олардың шығармашылығы жас ұрпаққа үлгі болып, музыканың маңыздылығын көрсетеді.

12. Музыкадағы армандар мен мақсаттар

Көптеген балалар жарық сахнада өнер көрсету және өз әндерін шығару арманына ие. Мұндай мақсаттарға жету табандылықты, шыдамдылықты және жауапкершілікті талап етеді. Армандарға жету үшін күніне аз да болса, тұрақты түрде еңбек ету керек. Өзін-өзі жетілдіру және шынайы сенім үлкен жетістіктерге жетелейді.

13. Әуен жасау – шығармашылық процесс

Әуен жасау үшін түрлі дыбыстарды тыңдап, біріктіру маңызды. Табиғаттың үндері, күнделікті өмірдегі оқиғалар шабыт көзі бола алады.

Достармен бірге шығармашылық топ құрып жұмыс жасау шығармашылық процессті жандандырады. Бірлесіп жаңа идеяларды бөлісу ерекше әрі күлкілі әуендер дүниеге әкеледі.

14. Музыка арқылы достар табу

Ұйымыштық материалдар болмағанымен, музыка достар табудың ең үздік тәсілі. Бірлескен ән айту, аспапта ойнау балаларды біріктіреді. Бұл ортада жаңа дос табу және өзара түсіністік орнайды. Музыка арқылы құрылған достықтар ұзақ жылдарға созылуы мүмкін.

15. Кешкілік отбасылық музыка кештері

Отбасылар кешкілік уақытта бірге ән айтып, аспаптарда ойнауды жақсы көреді. Бұл дәстүр отбасының бірлігін нығайтып, жылы атмосфера туғызады. Әкемнің домбыра тербетуі, менің ән салуым және сіңлімнің барабан соғуы мерекелік көңіл күйге ерекше әсер етеді. Мұндай кештер отбасының рухани тірегі болып табылады.

16. Музыка мен қуаныш, жігер

Музыка біздің көңіл күйімізге ерекше әсер етеді. Қиын сәттерде әндер тыңдау тек көңіл көтеріп қана қоймай, жанымызға рухани күш береді. Мысалы, күйзелісті жеңілдетуге көмектесетін әуендер адамға демалыс сыйлайды.

Сонымен қатар, топпен бірге ән айту достық пен ынтымақтастықты нығайтады. Мұндай ұжымдық музыканттық іс-шаралар балаларды біріктіріп, ұйымшылдық сезімін арттыра отырып, оларды бір-бірін қолдауға үйретеді.

17. Мен армандайтын сахна

Әр бала өз арманына жетудің ерекше жолын көреді. Біреулердің арманы сахнаға шығып, көп адамды тәнті ету. Олар жарық сахнадағы дыбыстарды және халықтың алғысын сезініп, музыкамен бірге ұшады. Тағы бір баланың арманы — үздік аспапта қобыз, фортепиано сияқты ұлттық немесе әлемдік музыкалық аспаптарда ойнап, өнер көрсету.

Басқалары музыка арқылы өз сезімдерін еркін білдіріп, шығармашылық әлеміне саяхаттауды армандайды. Бұл армандар балаларды жаңа нәрселерді үйренуге, таланттарын дамытуға ынталандырады.

18. Музыкант болудың қызықтары

Әр бала музыка әлеміне еніп, жаңа аспаптарды меңгеру арқылы үлкен қызығушылыққа бөленеді. Әр түрлі музыкалық бағыттарда ән айту олардың шығармашылығын дамытып, қуаныш сыйлайды. Музыка процесі тек өнер ғана емес, сонымен қатар баланың сенімін арттыра түседі.

Музыканттардың дайындығы кезінде күлкілі және ерекше оқиғалар жиі кездеседі. Концерт алдындағы толқу сезімі мен сахна артындағы достық атмосферасы – мұның бәрі музыка өмірінің ұмытылмас жақтарын құрайды.

19. Ән мен аспаптың сыры

Музыкалық аспаптардың әрқайсысының өзіндік тарихы бар. Мысалы, домбыраның жылы және шабыттандыратын үні қазақ халқының мәдениетін көрсетеді, оны тыңдау жүректі жылытады. Бұл аспаптың тарихы ғасырлар бойы сақталып, ұрпақтан ұрпаққа жеткен.

Пианиноның нәзік шертілуі жүрек толқынысын оятады. Музыка балаға өзінің ішкі сезімдерін еркін және шебер түрде ашуға мүмкіншілік береді, бұл шығармашылық дамудың маңызды бөлігі.

20. Армандай біл және алға ұмтыл!

Музыкант болу — бұл тек өнерге емес, өмірлік қуанышқа, достыққа бастар жол. Музыка адамға сезімдерін терең түсінуге және жаңа мүмкіндіктер ашуға көмектеседі. Әркім өз арманына сеніммен жетіп, талпынып алға ұмтылуы қажет. Осылайша, армандарың шындыққа айналады және өмірің жарқын болады.

Дереккөздер

Құрманғалиев Қ. Қазақстан музыкасының тарихы. Алматы, 2010.

Әлекемова С. Музыкалық тәрбиенің педагогикасы. Астана, 2015.

Нұрғалиева А. Балалар мен жасөспірімдердің музыкалық дамуы. Алматы, 2018.

Айтқалиева Ж. Ұлттық аспаптар және олардың маңызы. Шымкент, 2017.

Музыкалық білім беруде мұғалімнің рөлі // Қазақ педагогика журналы, 2022, №4.

Гуляева Ю.В. Музыкальное воспитание детей в условиях современной школы: теория и практика. — Москва, 2018.

Исабаев С.Х. Казахская национальная музыка и воспитание подрастающего поколения. — Алматы, 2020.

Петрова Е.А. Влияние музыки на психоэмоциональное состояние детей. // Вестник психологии и педагогики, 2019.

Сарыбаев А.Б. Традиционные музыкальные инструменты Казахстана: история и современность. — Нур-Султан, 2021.