Текст выступления:

Музыкант болғым келеді!
1. Музыкант болғым келеді! – Жолдың басталуы

Музыка — бұл адамзат баласының ең көне және ерекше тілдерінің бірі. Ол шексіз достық пен шығармашылықтың белгісі және әрбір бала өз арманында аспапта ойнауды немесе ән айтуды көздейді. Музыка бізді біріктіріп, қуаныш пен үміт сыйлайды.

2. Музыканың маңызы мен қуаты

Музыка ғасырлар бойы адамдардың жүрегін тербеп, оларды біріктірген өнер. Ежелгі замандардан бастап, музыка адам өмірінің әрбір маңызды сәтінде - мерекелерде, салтанаттарда өзінің ерекше рөлін атқарып келеді. Қазақстан мектептерінде музыка пәні балалардың талантын аша отырып, олардың рухани дамуына үлкен үлес қосады.

3. Музыкант деген кім?

Музыкант — бұл тек музыкалық аспап меңгеріп жеткізуші ғана емес, сонымен бірге жүрегімен сезінетін өнер адамы. Олар әр әріптің, әр нотаның мәнін түсініп, өз эмоцияларын әуен арқылы жеткізеді. Белгілі музыканттар тек тыңдаушыларға ғана емес, бүкіл қоғамға әсер етеді, тыңдарманның жан дүниесін баурайды.

4. Музыка сабағының қызығы

Музыкалық сабақтарда балалар түрлі шығармашылық әдістерді пайдаланады: ән айтып, би билейді. Бұл олардың қиялын дамытып, өзін еркін сезінуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, әртүрлі музыкалық аспаптарды танып, ноталық жазуды меңгереді. Мектеп тірлігінде өтетін концерттер балаларға өз өнерін көрсетуге шыңдалып, сахнада еркіндік пен сенімділікке ие болады.

5. Қазақтың ұлы музыканттары

Қазақ музыкасының тарихы ұлы тұлғалармен бай, мысалы, Дінмұхамед Қонаев пен Құрманғазы Сағырбайұлы сияқты дарынды композиторларымыз бар. Олардың қалдырған мұрасы қазіргі балаларға ұлттық рух пен өнердің маңызын түсінуге көмектеседі. Бұл алыптардың шығармалары қазақтың мәдени мұрасы ретінде ұрпақтан ұрпаққа жалғасып келеді.

6. Музыкалық аспаптар түрлері

Қазақтың ұлттық аспаптары ретінде домбыра мен қобыз ерекше орын алады. Домбыра — қазақ халқының рухани әлемін, қобыз — сырлы күй мен әуенді жеткізетін аспаптар. Сонымен қатар, әлемді мойындаған пианино, гитара мен скрипка сынды аспаптар да өзіндік ерекше бояумен музыка әлемін кеңейтеді.

7. Ән мен дауыс – табиғи аспаптар

Адам дауысы – ең алғашқы және ерекше музыкалық аспап. Ән айту арқылы жан мен сезім жеткізіледі. Жанды орындау тыңдаушыларға ерекше әсер жасап, оларды сезім мен ой әлеміне жетелейді. Әншілер мерекелік шараларда өнер көрсету арқылы көңіл күйді көтеріп, халықты біріктіреді.

8. Музыка сабағында үйренетін нәрселер

Музыкалық сабақтар балаларға әуенді түсінуді, ноталарды оқуды, түрлі аспаптарда ойнауды үйретеді. Сондай-ақ, олар топпен жұмыс істеуді, өз эмоцияларын музыка арқылы жеткізу қабілетін дамытады. Бұл сабақтар балалардың жан-жақты дамуына және өздерінің шығармашылық потенциалын ашуына үлкен септігін тигізеді.

9. Алғашқы қадамдар: Музыкант болуға бастау
Бірінші қадам – баланың қызығушылығын оята алатын аспапты таңдау. Бұл олардың өнерге деген ынтасын арттырады және музыканы меңгеру процесін жеңілдетеді.
Тұрақты жаттығу және музыка тыңдау арқылы дағдыларды жетілдіру қажет. Сабырлық пен еңбектің арқасында бала шебер әнші немесе аспап орындаушы болып қалыптасады.
10. Музыкалық ұжымдар мен достықтың маңызы

Музыкалық топтарда бірге ойнау балаларға бірліктің күшін сезіну арқылы әлеуметтік дағдыларды дамытуға мүмкіндік береді. Ұжымдық өнер олардың өзара түсіністігін арттырып, достықты нығайтады. Топтық орындау шығармашылық пен ынтымақтастықтың маңызды екенін көрсетеді.

11. Өзіңнің музыканттық өнеріңмен бөлісу

Өнеріңді жанұяңа және достарыңа көрсету – олардың жүрегін тебірентетін тамаша мүмкіндік. Мектеп кештері мен концерті сабақтағы еңбегіңнің нәтижесін паш етіп, сенімділік пен шабыт береді. Өнер көрсету баланың шығармашылық қабілеттерін шыңдап, өмірлік тәжірибе жинауға септігін тигізеді.

12. Музыка әлеміндегі мамандықтар

Музыкалық салада түрлі мамандықтар бар: орындаушы, композитор, дирижер, музыка педагогы. Әрбір мамандықтың өз ерекшелігі мен жауапкершілігі бар. Балалар музыка арқылы тек өнерлі ғана емес, сонымен қатар өзгелерге әсер етуді, шығармашылықты насихаттауды үйренеді.

13. Музыка күнделікті өмірде

Музыка күнделікті өмірдің әрбір сәтінде бірге болады: мерекелерде, спорт жарыстарында, туған күндерде шараның ерекше атмосферасын құрады. Сонымен бірге, таңғы әуендер күн тәртібін жеңілдетіп, көңіл күйді көтереді. Музыкасыз өмір күлкісіз ғана емес, рухсыз да болар еді.

14. Әлем елдерінің музыкалық байлығы

Әр елдің өзінің музыкалық дәстүрлері бар, олар ұлтаралық мәдениет пен тарихты көрсетеді. Мысалы, Қытайдың гуцин аспабы, Африканың барабандары және Испанияның гитарасы – әлемдік музыкалық мұраны байытатын элементтер. Бұл байлық балаларға тәрбие мен шабыт көзі болып табылады.

15. Шабыттың көңілді көздері

Балаларды шабыттандыратын нәрселер көп: табиғат әсемдіктері, достарымен ойындар, сүйкімді жануарлар мен мультфильмдер. Бұл көздер шығармашылықты өрбітіп, жаңа идеялар мен әуендерді шығаруына әсер етеді. Сонымен қатар, күлкі мен армандар музыканың ерекше әлемін құруға көмектеседі.

16. Музыкалық рекордтар мен жетістіктер

Музыка әлеміндегі рекордтар мен ерекше жетістіктер әрдайым адамдарды таңғалдырған және шабыттандырған. Мысалы, әлемдегі ең ұзақ музыкалық шығарма Штраханың «Vexations» атты шығармасы 18 сағаттан астам уақыт орындалады, бұл шыдамдылық пен табандылықтың шыңы. Сонымен қатар, түрлі аспаптарда бір мезгілде өнер көрсетіп, рекорд орнатқан музыкалық ансамбльдер, сондай-ақ жаһандық музыка фестивальдарының қатысушылары мәдениеттер арасындағы көпір болуды айқындайды. Осы жетістіктер музыка өнерінің адамзатқа беретін қуаты мен маңызын айқын көрсетеді.

17. Музыка – достықтың көпірі

Музыка клубтары мен ансамбльдер балаларды біріктіріп, жаңа достар табуға көмектеседі. Бұл ортақ мақсаттардан туындайтын ынтымақтастықты ерекше нығайтады. Көптеген зерттеушілердің айтуынша, музыкалық топтарда бірлесіп өнер көрсету әлеуметтік байланыстарды арттырып қана қоймай, сенім мен өзара құрметті тәрбиелейді. Сонымен бірге, мерекелік кештерге дайындалу оқушылар арасындағы қарым-қатынасты тереңдетіп, қиын сәттерде музыка мейірімді қолдаушы әрі жұбаныш бола алады. Осылайша, музыка балалар арасындағы достық пен түсіністіктің сенімді көпірі болып табылады.

18. Жетістікке жетудің құпиясы – еңбекте

Алдымен, қиындықтарды жеңуден қорықпау өте маңызды. Бірнеше рет қайталанатын жаттығулар арқылы әрбір қате - жаңа тәжірибе, бұл дамудың негізі болып табылады. Танымал музыкант Игорь Стравинский айтқандай, "Музыкада ең бастысы – шыдамдылық пен еңбек." Екіншіден, табандылық пен қуаныш – нәтижеге жетудің негізгі формуласы. Музыкаға деген шынайы сүйіспеншілік оқу мен шығармашылық дамуды жеңілдетіп, мотивацияны арттырады. Бұл ұстанымдар кез-келген уақытта жетістікке жету жолында маңызды бағыт болады.

19. Музыкамен өмір сүрудің қызықтары

Музыка бізге тек қана әуен емес, сонымен қатар ерекше сезімдер мен оқиғалар ұсынады. Кейбір балалар алғашқы күй тартқан кезде, жүрегі толқып, бір сәтте әлем өзгергендей болады. Музыкамен айналысу арқылы көптеген балалар өздерінің тұлғаларын аша алады. Сонымен бірге, музыкалық сапарлар барысында жаңа мәдениеттер мен дәстүрлерді танып, достар табады. Мұның өзі музыка өмірдің ерекшеліктерін, қуаныштары мен қиыншылықтарын бөлісуге керемет мүмкіндік екенін дәлелдейді.

20. Арманың орындалсын!

Музыканы шын жүректен жақсы көріп, еңбек пен шыдамдылық танытқан әр бала нағыз музыкант бола алады. Табандылық пен қызығушылық үлкен жетістіктердің кілті болып табылады. Осы қасиеттер арқылы музыка мектебінде, шығармашылық жолда немесе қарапайым өмірде болсын, болашақ жарқын әрі табысты болмақ. Музыка арманы орындалатын керемет әлемнің есігін ашып, әрқайсымызға шабыт береді.

Дереккөздер

Хромов, Н. Н. Музыка и педагогика: учебное пособие. — М.: Просвещение, 2018.

Карабаев, А. Т. Қазақтың музыкалық дәстүрлері және қазіргі музыка. — Алматы: Қазақ университеті, 2020.

Токтаров, М. Музыка және адамның жан дүниесі. — Астана: Ғылым, 2019.

Есімбаев, С. Музыкалық тәрбиенің негіздері. — Шымкент: Оқу-ағарту, 2021.

Жолдасбеков, Т. Музыкалық аспаптар тарихы мен мәдениеті. — Алматы: Ракурс, 2017.

Власов, В. Л. Музыкальная педагогика: Учебник для вузов. - М.: Просвещение, 2018.

Климова, Е. Н. Психология музыки и музыкального воспитания. - СПб.: Питер, 2016.

Саркисов, А. А. Музыка и социальные связи: исследования и практика. - Казань: Казанский университет, 2019.

Стравинский, И. Музыкальные мысли и воспоминания. - М.: Искусство, 1985.