Текст выступления:

Жеңiс күнi
1. Жеңіс күні туралы қысқаша таныстыру

Жеңіс күні – әр қазақ баласы үшін ерекше күн. Бұл мереке батырлықтың, қайсарлық пен бейбіт өмірдің құндылығын еске салады. Ұлт тарихымызда Ұлы Отан соғысы кезеңінде туған ерлік пен өр рух, халқымыздың бірлігі жарқын үлгі болды.

2. Ұлы Отан соғысының басталуы мен мәні

1941 жылы басталған Ұлы Отан соғысы төрт жылға созылып, 1945 жылы жеңіспен аяқталды. Бұл күрес Қазақстан халқына ауыр сынақтар әкелді, бірақ бірлік пен ерлік үлгісі ретінде есте қалды. Соғыс жылдарында көптеген отбасылардың тағдыры күрт өзгеріп, елдің рухы мықты дәлізге түсті.

3. Жеңіс күнінің тарихи дамуы

Жеңіс күні мерекесі соғыс аяқталғаннан кейін жыл сайын атап өтіле бастады. Бастапқыда ресми деңгейде ғана белгіленген бұл күн уақыт өте кең көлемде, бүкіл ел бойынша үлкен салтанатқа айналды. Адамдар өз батырларын еске алып, олардың ерліктерін ұрпаққа жеткізуге талпынды.

4. Жеңіс күні рәміздері мен белгілері

Георгий лентасы қара және қызғылт сары жолақтардан тұратын ерекше символ. Бұл лента батырлық пен ерлікті білдіреді, сондықтан әр адам оны жүрекпен, мақтанышпен тағады. Сонымен бірге жеңіс күнінде қызыл гүлі сыйланып, салюттер атқарылады. Көптеген кісілер әскери киім киіп, мерекенің салтанатты әрі қуанышты атмосферасын жасайды.

5. Ардагерлерге деген құрмет

Ұлы жеңістің жанында жатқан батырлардың ұрпақтары бүгін ардагерлерге ерекше құрмет көрсетеді. Ардагерлердің өмірі мен ерлігіне арналған іс-шаралар, кездесулер жиі өткізіледі. Бұл біздің өткенмен байланысымызды сақтап, тарихты ұмытпауымызды қамтамасыз етеді.

6. Ерлік тұлғалары: Момышұлы мен Молдағұлова

Бауыржан Момышұлы – қазақ халқының ұлы батыр офицері. Майдан даласында ол бірнеше рет жауға қарсы шығып, ел жүрегіне жол тапты. Оның ерлігі жастарға үлгі болып саналады.

Әлия Молдағұлова – әскери мерген, соғыс барысында маңызды тапсырмаларды орындай білген қайсар қыз. Әлия батырлық пен ержүректіліктің символы ретінде мәңгі есте қалмақ.

7. Қазақстандық жауынгерлердің ерлігі

Қазақстандық жауынгерлер Ұлы Отан соғысында ерекше ерлік көрсетті. Олар жауға батылдықпен қарсы тұрып, көптеген қақтығыстарда жеңіске жетті. Бұл ерлік – біздің тарихымыздың жарық беттерінің бірі, және ол бүгінгі ұрпаққа рух береді.

8. Тылда көрсетілген ерлік

Соғыстың алдыңғы қатарында ғана емес, тылда да үлкен ерлік жасалды. Ауылдағы аналар мен балалар еңбекпен майданға үлкен қолдау көрсетті, азық-түлік пен киім жинады. Тылдағы еңбектер көбінесе көзге көрінбесе де, жеңіске шешуші үлес қосты.

9. Балалардың соғыс кезіндегі өмірі

Соғыс кезінде балалар ауыр жағдайларда өмір сүрді. Олар мектептерінен алшақтап, қиыншылықтарды бастан өткерді. Сонымен қатар, олардың ерлігі де есте қалды, себебі қиын кезеңде олар өздерінің шағын жүректерімен отбасы мен елге көмектесуге бар күшін салды.

10. Бейбітшілікке деген үміт пен арман

Жеңіс күні – соғыстың қайталанбауын тілеу күні. Әр ұрпақ бейбіт өмірдің қадірін түсініп, болашаққа үздіксіз үмітпен қарайды.

Балалар мен үлкендер бейбітшілік сақтау үшін ант береді. Бұл арман бүгінгі күнде де өзекті, себебі біз бәріміз әлемнің сақталуын қалаймыз.

11. Жеңіс күні мерекесінің көркем сәттері

Бұл мереке кезінде түрлі салтанатты шаралар өтеді. Елді-мекендерде парадтар ұйымдастырылады, ауыл-аймақтарда ән айтып, өлеңдер оқылады. Мерекенің көркем сәттері ұрпақтар арасында батырлық пен қайсарлықты дәріптейді.

12. Мектептердегі іс-шаралар мен шығармашылық

Мектептерде Жеңіс күніне арналған сынып сағаттары өткізіледі. Оқушыларға Ұлы Отан соғысы тарихы оқытылады, ерлік жайлы әңгімелер, өлеңдер мен суреттер арқылы мерекенің маңызын түсіндіреді. Сондай-ақ, тарихи материалдардың көрмелері ұйымдастырылады, олар балаларға терең әсер етеді.

13. Жеңіс күні – жас ұрпаққа берілген сабақтар

Жеңіс күні жас ұрпаққа үлкен сабақ береді. Бұл – батырлықты, өз Отанына деген сүйіспеншілікті үйрететін мереке. Әр бала өз елінің тарихына құрметпен қарап, бейбіт өмірдің қадірін түсінуі маңызды.

14. Соғыс зардаптары және тарих сабақтары

Соғыс миллиондаған адамның өмірін қиып өтті. Көптеген қалалар мен ауылдар қиратылды, бұл – тарихымыздағы ауыр сабақ. Өткенді ұмытпау – болашақты қорғау.

Балалар мен қарттар соғыстың зардабын қатты сезінді. Аштық пен қиындықтар оларды ерте жетілдірді. Сол оқиғаларға құрметпен қарап, тарихтан сабақ алу бізге парыз.

15. Ардагерлер туралы ерекше мәліметтер

Ардагерлердің әрқайсысының өмір тарихы ерекше және қызықты. Кейбірі соғыстағы ең қауіпті миссияларды орындап, басқалары тылда зор ерліктер көрсетті. Олардың ерлігі халық жүрегінде мәңгі сақталады.

16. Жеңіс күні туралы әндер мен өлеңдер

«Жеңіс күні» мен «Майдангер аталар» сияқты әндер – бұл батырлық пен бейбітшіліктің символы ретінде дүниеге келген ерекше шығармалар. Олар соғыс жылдары халықтың қайрат-қайсар рухын көтеріп, жеңіс күнін ерекше мерекелеуге үлкен үлес қосқан. Ән мәтіндеріндегі батырлықтың бейнесі және бейбіт өмірге деген үміт әр қазақтың жүрегіне рух беріп, патриоттық сезімін оятады.

Осындай әндер мен өлеңдер мектептерде және үй жағдайында кеңінен орындалады. Оқушылар оларды жаттап, айтып қана қоймай, соғыс тарихымен танысып, отбасылық құндылықтарды сақтауға ынтық болады. Бұл шығармалар балаларға елге деген сүйіспеншіліктің, батырлықтың және бейбітшіліктің маңыздылығын ұғындыруда үлкен роль атқарады.

17. Жеңіс күні мерекесінің тәтті дәмі мен дастарханы

Жеңіс күні тек батырлық пен ерліктің мерекесі ғана емес, сондай-ақ оның дәмі мен дастарханы да ерекше маңызды. Бұл күні ұмытылған тағамдар қайта жасалып, ел ішінде дәстүрлі көшбасшылықпен жаңа дәмдерді біріктіреді. Мысалы, жасыл шай мен өз қолымен дайындалған бауырсақтар дастарханның сәнін келтіреді.

Мерекелік дастарханның отбасылық жылы шуағы мен татулықты арттыруы – бұл күннің болашақ ұрпаққа түсіндіретін тағы бір маңызды міндеті. Танымал ақындар мен әншілер өз шығу тегін еске алып, осы асырмашылықты және татулықты насихаттайтын өнер туындыларын ұсынады.

18. Гүл шоқтары мен ескерткіштерге тағзым

Қазақстанның барлық аймақтарында 9 мамыр күні батыр жауынгерлерге арналған ескерткіштерге гүл шоқтары қойылады. Алматыдағы «Мәңгілік алау» мемориалы – барлық жауынгерлерге деген құрметтің тамаша символы болып табылады. Бұл мемориалдың алдындағы гүл шоғын тағу арқылы әрбір адам тарихтың маңызды беттерін еске алып, батырлардың ерлігін құрметтейді.

Гүл шоқтарын қою рәсімі арнайы ұйымдастырылған, онда ардагерлер, жас ұрпақ және тұрғындар бірлесіп қатысады. Бұл мерекелік іс-шара еліміздің мәдени және патриоттық рухын арттыруға септігін тигізіп, жастарға батырлардың құрметін және елге қызмет еткендерді ұмытпау қажеттілігін ұғындырады.

19. Болашақ ұрпаққа бейбітшілік пен достық тілек

Жеңіс күні болашақ ұрпаққа бейбітшілік пен достықты сақтауға деген маңызды тілек білдірудің символы болып табылады. Бұл мереке жақсылық пен татулықтың құндылығын насихаттап, бала жүректерінде әлемнің тыныштығын сақтауға арналған мәнді идеяларды қалыптастырады.

Балалардың шығармашылығымен өтетін іс-шаралар мен көрмелерде олар бейбіт өмірдің маңыздылығын көрсетеді. Бұл жолда әрбір үйренген өлең, ән немесе сурет достық пен адамгершілік құндылықтарын нығайтуға қызмет етеді.

20. Жеңіс күні — тарих пен болашаққа бағдар

Жеңіс күні біздің еліміздің ерлігі мен бейбітшілігінің жарқын белгісі. Бұл мереке өткенді құрметтеп қана қоймай, болашақ ұрпаққа өмір сүрудің мәні мен маңыздылығын ұғындырады. Ата-бабаларымыздың ерлігі бүгінгі жас ұрпақтың жүрегінде мәңгілікке сақталып, елдің татулығы мен бірлігіне негіз болады.

Бұл күн тарих пен болашақтың арасындағы байланысты нығайтып, әрқайсымызды жарқын өмірге және ынтымақтастыққа шабыттандырады.

Дереккөздер

Жұмабаев Д. Жеңіс күні тарихы. Алматы, 2019.

Абдуллин А. Ұлы Отан соғысы мен қазақ халқы. Нұр-Сұлтан, 2020.

Қазақстан Республикасының Ұлттық архиві. Соғыс жылдары құжаттары. 1941–1945 жылдар.

Қасымов С. Жеңіс күнінің маңызы. Алматы, 2021.

Смагулов С. Тарихи құндылықтар мен патриоттық тәрбие. Алматы, 2017.

Жұматаев Ә. Бейбітшілік пен мемлекеттілік негіздері. Нұр-Сұлтан, 2020.

Қазақ руханияты. Ред. Мұхамеджанова Г. Алматы, 2019.

Адамзат тарихында Жеңіс күні маңызы, Ғылым және техника, 2018.

Мақсутов Н. Ұрпақтар сабақтастығы: мәдениет және дәстүр. Алматы, 2021.